“O oficio engancha e a pedra non minte: cando a dominas, é irreversible”
Neto de arxinas forcaricenses, César Dapena Pichel deixou o despacho pola cantería
![César Dapena Pichel obtivo o primeiro premio no Certame de Cantería Ignacio Cerviño Quinteiro.](https://estaticos-cdn.prensaiberica.es/clip/82a638e7-07e7-42f8-84bd-9179ed7fadd4_16-9-aspect-ratio_default_0.jpg)
César Dapena Pichel obtivo o primeiro premio no Certame de Cantería Ignacio Cerviño Quinteiro. / Cedida
César leva a pedra no seu ADN, como tantos outros que antes que el naceron nas Terras de Montes. O seu camiño tiña unha traza distinta. Porén, o que se leva no sangue remata por impoñerse. Neto de canteiros, o oficio chamou por el ata que colleu pulos para responderlle. Con 29 anos abandonou a súa profesión nunha oficina técnica de Endesa para incorporarse á Escola de Canteiros de Poio e converterse no que sempre foi: un arxina. César Dapena Pichel vén de proclamarse vencedor no Certame de Cantería Ignacio Cerviño Quinteiro, celebrado no Igrexario do Hío, en Cangas.
![A cruz coa que gañou o premio e outras obras da autoría deste canteiro da Terra de Montes.](https://estaticos-cdn.prensaiberica.es/clip/b2a1cbb9-a9fd-453c-87ba-dd3e625a9828_alta-libre-aspect-ratio_default_0.jpg)
A cruz coa que gañou o premio. / Cedida
“Non ía con ningunha intención. Eu fun o primeiro sorprendido”, explica César, natural da parroquia de Ventoxo e afincando dende hai anos nas Pontes. “Non o esperaba; non ía a competir, por así dicilo. Foi a pedra a que me foi levando”, narra. A súa obra era completamente diferente ás demais. El apostou por unha “cruz desestruturada”, obra conceptual, fronte ás figurativas que, en liñas xerais, presentaron os demais participantes no concurso.
![“O oficio engancha e a pedra non minte: cando a dominas, é irreversible”](https://estaticos-cdn.prensaiberica.es/clip/b66dd7b1-298f-4f32-8745-a6d460068a8d_alta-libre-aspect-ratio_default_0.jpg)
Unha das pezas este canteiro. / Cedida
César nunca viu aos seus avós traballar como canteiros, pero sabía que o foron dende ben novos. O avó materno, Manuel Pichel, era veciño de Cachafeiro e dende neno traballou a pedra. O paterno, Manuel Dapena Bértolo (de Ventoxo), emigrou a Estados Unidos, onde traballou como canteiro durante anos. Non foi que eles lle inculcaran a paixón pola cantería; el xa a levaba dentro, aínda que tardara en descubrilo. “Foi unha decisión que sempre me rondou”, sinala. Dende hai máis de 30 anos ten o seu propio taller nas Pontes, é membro da Rede Española de Mestres Canteiros e traballou durante tres anos en obras tan emblemáticas como a das torres da catedral de Santiago, noutrora toda unha “oficina” para os arxinas da Terra de Montes.
![“O oficio engancha e a pedra non minte: cando a dominas, é irreversible”](https://estaticos-cdn.prensaiberica.es/clip/6c3a8113-5903-41dd-a267-96e2881640f1_alta-libre-aspect-ratio_default_0.jpg)
Outra das súas pezas. / Cedida
“O oficio está claro que te engancha. A pedra non minte. Se realmente non te engancha, a pedra é dura e custa moito; pero, unha vez que sentes, que a dominas, iso xa é irreversible”, confesa. “É unha sensación, polo menos pola miña experiencia, de que empezas con moita dureza, facendo sangue, e chega un momento que é como se arrancaras; dominas a ferramenta e xa non lle tes medo a nada. Que me boten o que sexa”, comparte.
César non ve dureza en traballar algo tan duro como a pedra, por paradoxal que se antolle. Ten claro que o problema está no polvo que se xera e, en consecuencia, no risco latente da silicose. “Pero ti, cando dominas o oficio, tes unha relación coa pedra moi amable. Non tes que enfrontarte a ela, tes que saber levala, utilizar a ferramenta que hai para movela e non é unha cuestión nin de forza, é máis de maña. Podes estar oito horas picando enriba da pedra e non te cansas. A ferramenta é a que traballa e ti a que a vas levando”, explica.
Este mestre canteiro asume que nada ten que ver o oficio hoxe co que tiveron aqueles que levaron o nome e a sona dos canteiros da Terra de Montes polo mundo e por moitas grandes obras. “Cando ves todas as obras que fixeron e pensas que o fixeron todo a man...é increíble”, di. Recoñece que as cousas máis artesanais prefire facelas aínda ao xeito tradicional, pero tamén entende o moito que avanzou o oficio grazas á maquinaria que hoxe existe. En todo caso, é a pedra a fala e o canteiro quen a escoita.
Suscríbete para seguir leyendo
- Las amas de casa ya pueden solicitar la nueva pensión de 500 euros: solo 2 requisitos
- El Sergas asegura que la ambulancia que atendió a la fallecida tardó veinte minutos
- Mensaje urgente de la Policía Nacional por lo que está pasando con las persianas en los pisos vacíos
- La ciudad con más calidad de vida de España está en el norte del país: ni Bilbao ni A Coruña
- Todo no vale': atacan a María Castro por hacer esto con su hija y ella no se calla
- El Museo do Mar de Vigo, nueva 'víctima' de los 'fodechinchos': 'Los textos están en gallego... no me lo puedo creer
- Sufre un infarto mientras trabaja en un centro de salud de Vigo y le niegan que sea accidente laboral
- La mezcla definitiva para limpiar las juntas del suelo que están negras de una sola pasada